ملیت :  ایرانی   -  قرن : 14 منبع : گنجینه دانشمندان (جلد اول)
مرحوم علامه بزرگوار و مجاهد فداكار آیت‏اللَّه سید محمدعلى شهیر بهبةالدین شهرستانى كه از نوابغ زمان ما و نوادر دانشمندان و پیكره علم و سیاست و بیان و قلم و صاحب تصانیف كثیره مى‏باشد. معظم له از اكابر علماء و اعاظم دانشمندان شیعه و مفاخر امامیه و مسلمین بودند در بغداد و با اینكه دشمنان دین اسلام انگلیس‏ها از دو چشم و بینائى محرومش نمودند كه به گفته یكى از علماء بزرگ مصر دو چشم علم و سیاست را كور كردند روزى از تصنیف و تألیف و تدریس غفلت ننموده و شب و روز خود را مصروف این موضوع مى‏داشت در حیات مرحوم آیت‏اللَّه حایرى و بعد از فوت ایشان به قم مشرف شده و مورد تجلیل رؤساء و زعماء حوزه قرار گرفت. روزى در شهر رى براى استراحت به منزل این نگارنده آمده و تلطف بسیارى نموده و فرمودند شنیده‏ام كتابى در شرح زندگانى حضرت عبدالعظیم حسنى علیه‏السلام نوشته‏اى عرض كردم آرى و دو جلد خدمتشان تقدیم نمودم فرمودند نه تنها بر سیدالكریم حضرت عبدالعظیم حسنى علیه‏السلام حقى دارى بلكه بر ما آل شهرستانى كه از طرف مادر منسوب به آن حضرت هستیم نیز حقى دارى نسب شریف این بزرگوار به حضرت حسین بن على علیه‏السلام مى‏رسد جد ایشان سید محمد مهدى بن سید ابوالقاسم شهرستانى معاصر سمى خود بحرالعلوم متوفى 1216 قمرى از ایران به كربلا مهاجرت كرد و این خاندان جلیل در كربلا و اصفهان و تهران و غیر آن منتشر و اغلب ایشان از اشراف و رجال علم و سیاستند. و از این سلسله طاهره است سید اسماعیل صدرالدین وزیر دولت صفویه در سنه 963 قمرى كه بر علم و دین خدماتى نموده است ولادت مرحوم علامه هبةالدین شهرستانى روز سه‏شنبه 24 رجب 1301 در سامرا واقع شده و در حجر جد امیش مرحوم سید حسین و مادرش سیده مریم پرورش یافته و مبادى علوم و آداب را نزد بعضى از افاضل كربلا تحصیل نمود و بعد از وفات والد ماجدش عالم و محدث مشهور سید مرتضى كشمیرى از نجف اشرف به جهت تعزیت پدر بزرگوارش آمد و هجرت نجف را براى تكمیل ترجیح داد و فرمود اگر تردید دارى استخاره كن. گفت شما استخاره بفرمائید. مرحوم آیت‏اللَّه كشمیرى استخاره كرد این آیه آمد (و جعلنا ابن مریم و امه آیة و آوینا هما الى ربوة ذات قرار و معین). پس سید هبةالدین مهاجرت به نجف را اختیار نمود به او والده كریمه‏اش به آن بلده طیبه در 21 شعبان سال 1320 قمرى مسافرت فرمود و در نزد اعلامى مانند آخوند خراسانى و شیخ‏الشریعه و دیگران تلمذ نمود و ضمناً حوزه تدریس تشكیل داده و از مجلس درس او جماعتى كه شهرت و آثار علمیه ایشان آفاق عالم را گرفت مانند شیخ جعفر نقدى و شیخ محمدرضا شبیبى و سید سعید كمال‏الدین و بسیارى دیگر بیرون آمدند. مسافرت مهمى به بلاد هند و دریاى عمان نمود و شهرهاى بسیارى را دیدن كرد و حدود هفت سال این مسافرتش طول كشید و جماعتى از هند و یهود عنود و دیگران را مسلمان كرد و در بازگشتش در عماره استقبال بى‏نظیرى از ایشان به عمل آمد و اشعارى در مدح ایشان سروده شد كه مطلع یكى از قصائد این است: سریت و سار النصر قبلك والسعد وابت و آبت خلفك الهند والسند و لا عجب اذ كنت ترشد مثلهم فمثلك منه یطلب العلم والرشد چند سالى بنابر اصرار و دعوت ملك فیصل و الحاح علماء عراق وزیر معارف عراق گردیده و در 25 محرم 1340 قمرى به امر ملك فیصل و اصرار فقهاء آن عصر تشكیل محكمه علیا براى تمیز احكام به مذهب جعفرى و ریاست محكمه موسومه در مجلس تمیز با او بوده و خدمات بسیار به مذهب و شیعیان اهل‏بیت عصمت نمود خدایش رحمت كند و درجاتش را متعالى گرداند. در سال 1385 رحلت نموده و در صحن مطهر كاظمین در جنب كتابخانه جوادین علیهماالسلام مدفون گردید. آثار علمى او بسیار مانند الهیئة والاسلام و كتاب نهضة الحسین علیه‏السلام و ده‏ها كتاب دیگر كه در الذریعه مذكور است.
فعالیت ها : : مشاهیر / عالمان و دانشمندان / فقه-اصول فقه